Las w liczbach
   Parki narodowe
   Wprowadzenie do urządzania
   Techniki numeryczne

Parki narodowe

Biuro Urządzania Lasu i Geodezji Leśnej Oddział w Warszawie uczestniczył bądź uczestniczy w pracach nad Planami Ochrony szeregu parków narodowych

Kampinoski Park Narodowy

Kampinoski Park Narodowy (KPN) leży w województwie mazowieckim, na północny zachód od Warszawy, z którą bezpośrednio sąsiaduje. Obejmuje fragment pradoliny Wisły w Kotlinie Warszawskiej, w kompleksie leśnym Puszczy Kampinoskiej, zajmując powierzchnię 38544,33 ha. Kampinoski Park Narodowy utworzony został 16 stycznia 1959 na powierzchni 40.7 tys. ha. Idea utworzenia Parku zrodziła się już w latach dwudziestych, kiedy to na terenie obecnego Parku Roman i Jadwiga Kobendzowie prowadzili pierwsze badania florystyczno-fitosocjologiczne i geomorfologiczno-geologiczne. Należy on do najstarszych i największych parków narodowych w Polsce, pełni funkcję głównego węzła ekologicznego Mazowsza. Ku centralnemu rejonowi Mazowsza zbiegają się promieniście doliny dużych rzek: górnej i środkowej Wisły, Bugu, Narwi, Wkry i Bzury. Dzięki nim obszar ten ma ekologiczne związki z pasem Wyżyn środkowopolskich, z bagnami Polesia, puszczami, bagnami i jeziorami Zielonych Płuc Polski. Park pod względem przyrodniczym leży w (2) Dzielnicy Puszczy Kampinoskiej w (IV) Krainie Mazowiecko Podlaskiej. Położenie przyrodnicze sprawia, że na tym terenie dominują następujące zespoły roślinne: bory mieszane typowe i leszczynowe, olsy porzeczkowe i łęgi olszowo-jesionowe. Wśród typów siedliskowych lasu największy udział mają: bory świeże, bory mieszane świeże, lasy mieszane świeże, lasy wilgotne oraz olsy i olsy jesionowe. Głównymi gatunkami lasotwórczymi są: sosna zwyczajna, olsza czarna, dąb szypułkowy i brzoza brodawkowata. Brak jest naturalnego zasięgu: jodły, świerku i buka

Głównymi walorami przyrodniczymi Parku są:
- wyjątkowo wyraziste ukształtowanie zespołu wydm,
- zróżnicowane przyrodniczo ekosystemy leśne,
- rozległe ekosystemy bagienne, pozostające w różnych stadiach sukcesyjnych,
- bardzo duże bogactwo gatunkowe flory i fauny.

W styczniu 2000 r. Kampinoski Park Narodowy został uznany przez UNESCO za światowy Rezerwat Biosfery. W 2001r. warszawski oddział BULiGL dokonał międzyokresowej rewizji ekosystemów leśnych i na podstawie lustracji terenowej wprowadził niezbędne korekty do Planu Ochrony Ekosystemów Leśnych Kampinoskiego Parku Narodowego będącego częścią składową Planu Ochrony Parku.

Zakres prac obejmował:

• inwentaryzacje gleboznawczą, fitosocjologiczną i drzewostanową,

• ustalenie zasady ochrony kształtowania ekosystemów leśnych,

• ustalenie zadań ochronnych,

• ustalenie wytycznych do monitoringu ekosystemów leśnych,

• opracowania wytycznych ochrony lasu i ochrony przeciwpożarowej,

• ustalenie metod kształtowania lasów na terenach o zmiennych stosunkach wodnych oraz na obszarach ruchu turystycznego,

• wykorzystania terenów do celów naukowych, turystycznych i dydaktycznych w zakresie ochrony wartości Parku i ochrony przyrody,

• opracowanie kartograficzne na podstawie wykonanej mapy numerycznej.

W latach 90-tych BULiGL Oddział w Warszawie wykonał dla Kampinoskiego Parku Narodowego Plan Urządzenia Gospodarstwa Rezerwatowego, który później został włączony do Planu Ochrony Kampinoskiego Parku Narodowego obowiązującego od 1.01.1990 do 31.12.2010r. W chwili obecnej dokonuje międzyokresowej rewizji planu w celu dostosowania go do obecnie panujących warunków przyrodniczo-leśnych, zmieniając okres obowiązywania po wprowadzeniu niezbędnych korekt na lata 1.01.2002 - 31.12.2016

Park Narodowy "Bory Tucholskie"

Park Narodowy "Bory Tucholskie" leży w północno-środkowej części kraju, w województwie pomorskim, w największym w Polsce kompleksie leśnym: Borach Tucholskich. Utworzony 1 lipca 1996 r. na obszarze 4789 ha, położony na rozległych sandrach Brdy zbudowanych głównie z piasków i żwirów, na których wykształciły się ubogie gleby. Pod względem przyrodniczym leży Dzielnicy Borów Tucholskich (III) Krainie Wielkopolsko-Pomorskiej. Położenie Parku sprawia że dominującym zespołem roślinnym stały się bory sosnowe świeże, z dużym udziałem borów chrobotkowych, występują tu cenne gatunki porostów. Lasy zajmują 79%, a wody 21% powierzchni. Walory krajobrazu, ogromne powierzchnie leśne, obecność wielu unikatowych gatunków flory i fauny zadecydowały o powstaniu w tym miejscu Parku oraz wytypowaniu Borów Tucholskich jako przyszłego światowego Rezerwatu Biosfery. W ramach powstającego Planu Ochrony Parku Narodowego "Bory Tucholskie" BULiGL Oddział w Warszawie wykonuje Operat Siedlisk i Kształtowania Drzewostanów.

Zakres prac obejmuje:

• aktualizacje stanu posiadania,

• sporządzenie rejestru gruntów,

• sporządzenie mapy numerycznej na podstawie wykonanej mapy ewidencyjnej,

• wykonanie elaboratu glebowego z częścią opisową, pełną charakterystyką gleb, opracowań kartograficznych i analiz laboratoryjnych próbek gleby,

• opis taksacyjny gruntów leśnych i nieleśnych w ramach którego wykonano:
  - inwentaryzację przyrodniczą wyłączeń leśnych i nieleśnych,
  - sporządzenie listy drzew i krzewów występujących na terenie PN "Bory Tucholskie",
  - wykonanie map.
  

Zakończenie prac nad Programem Ochrony "Bory Tucholskie" przewiduje się 30.09.2002 r.

Świętokrzyski Park Narodowy

Świętokrzyski Park Narodowy jest położony w centralnej części kraju, na terenie województwa świętokrzyskiego, obejmując swym zasięgiem szczyty: Łysicę, Łysą Górę, Górę Chełmową. Park oficjalnie powstał w 1950 r. na obszarze 6054 ha, ale historia starań o objęcie ochroną Gór Świętokrzyskich sięga czasów przed I wojną światową. Obecnie powierzchnia Parku wynosi 7632 ha, z czego 7212 ha zajmują lasy, pod względem przyrodniczym leży w Dzielnicy Gór Świętokrzyskich (VI) Krainie Małopolskiej.

Głównymi walorami przyrodniczymi Parku są:
- gołoborza, tj. podszczytowe rumowiska głazów kwarcytowych,
- endemiczny świętokrzyski bór jodłowy,
- stanowiska modrzewia polskiego na Chełmowej Górze,
- cenne zabytki architektury np. zespół klasztorny Benedyktynów na świętym Krzyżu,
- bardzo duże bogactwo gatunkowe flory i fauny.

Większą część powierzchni parku zajmują lasy z udziałem buka i jodły, mniej liczne są bory sosnowe, bory mieszane dębowo-sosnowe z domieszka jodły, modrzewia, świerka i buka, na siedliskach bogatszych występują grądy oraz w miejscach zabagnionych bory wilgotne i bagienne oraz olsy. W latach 90-tych BULiGL Oddział w Warszawie wykonał dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego Plan Urządzenia Gospodarstwa Rezerwatowego, który później został włączony do planu ochrony parku.

Zakres prac obejmował:

• ustalenie sieci podziału powierzchniowego,

• inwentaryzacje gleboznawczo-fitosocjologiczną,

• podział gospodarczy lasu na podstawie pełnionych funkcji,

• projekt sposobów odnowienia, przebudowy, pielęgnowania i ochrony lasu,

• opracowania kartograficzne m.in. mapę faz rozwojowych drzewostanu, mapę zbiorowisk roślinnych, mapę działalności naukowej.

Wigierski Park Narodowy

Wigierski Park Narodowy znajduje się w północno-wschodniej Polsce, na terenie województwa podlaskiego, w krainie Mazursko-Podlaskiej, w północno wschodniej części dzielnicy Pojezierza Mazurskiego i północnej dzielnicy Puszczy Augustowskiej. Park utworzony został 1 stycznia 1989 na obszarze 14956 ha. Aktualnie jego powierzchnia wynosi 15085 ha, w tym 9459ha to grunty leśne, a 2908 ha zajmuje woda. Do głównych gatunków tworzących drzewostany Parku należą sosna i śiwerk pospolity. Mniejszą rolę, jednak bardzo istotną, odgrywają dąb szypułkowy, brzoza brodawkowata, omszona oraz olsza czarna. Sosna zwyczajna dominuje w prawie 80% drzewostanów. Najokazalsze egzemplarze osiągają 35 m wysości do 100 cm obwodu. Śiwek pospolity jest drugim gatunkiem lasotwórczym w drzewostanach parku i zajmuje ponad 12% powierzchni. Łatwo odnawia się naturalnie i występuje na wszystkich siedliskach. W drzeewostanach parku dorasta do 40 m wysokości. Walory krajobrazu, ogromne powierzchnie leśne, jeziora reprezentujące szeroka gamę typów limnologicznych, obecność wielu unikatowych gatunków flory i fauny zadecydowały o powstaniu w tym miejscu Parku. W lipcu 1990 r. rozpoczęto prace które wykorzystano do opracowania Planu Ochrony Wigierskiego Parku Narodowego. W ramach tych prac zmierzających do wykonania operatu urządzeniowo-leśnego BULiGL Oddział w Białymstoku wykonał prace geodezyjne, w 1995 wykonawstwo prac nad Planem Ochrony Ekosystemów Lądowych dla WPN przejęło BULiGL Oddział w Warszawie i dokonało aktualizacji prac geodezyjnych przystępując do wykonania operatu urządzeniowo-leśnego.

Zakres prac obejmował:

• prace geodezyjne,

• prace urządzeniowe, w których dokonano m.in.:
  - analizy dotychczasowych działań ochronnych,
  - przygotowano propozycje planu ochrony ekosystemów leśnych.